సూక్ష్మబోధన - ప్రాముఖ్యత - లక్షణాలు

4. సూక్ష్మ బోధన నైపుణ్యాలు

బోధనా నైపుణ్యాలను అభివృద్ధి పరచుకొనుటకు చేసే ప్రయత్నమే సూక్ష్మ బోధన అని మనకు తెలుసు గదా! అనేకమంది విద్యావేత్తలు బోధనా వ్యవస్థను విశ్లేషించి బోధనా నైపుణ్యాలను ప్రతిపాదించారు. భారతీయ విద్యావేత్త బి.కె.పాసి బోధనా నైపుణ్యాలను 1975 సంవత్సరంలో విశ్లేషించి 13 ముఖ్య నైపుణ్యాలను ప్రతిపాదించారు. ఈ నైపుణ్యాలను మనదేశంలో ఉపాధ్యాయ విద్యా సంస్థలలో ఎక్కువగా వినియోగిస్తున్నారు.

ఉపాధ్యాయ విద్యలో ప్రస్తుతం విరివిగా ఉపయోగిస్తున్న కొన్ని మాదిరి నైపుణ్యాలను ఇప్పుడు పరిశీలిద్దాం. ప్రతి నైపుణ్యంలో కచ్చితంగా ఉపాధ్యాయ విద్యార్థి సాధన చేయవలసిన ముఖ్యమైన వాంఛనీయ ప్రవర్తనలు ఉంటాయి. వాటి ఆధారంగా ఛాత్రోపాధ్యాయులు నైపుణ్యాలు సాధించాలి.

 1. బోధనా లక్ష్యాలు, సృష్టీకరణాలు రాయడం.

2.పాఠ్యాంశాన్ని ప్రవేశ పెట్టడం.

3.ధారాళంగా ప్రశ్నిచండం.

4.అన్వేషణాధార ప్రశ్నలు వేయడం

5.వివరించడం

6.ఉదాహరణలు ఇవ్వడం

7.ఉద్దీపన వైవిధ్యం

8.నిశ్శబ్ద మరియు శాబ్దికేతర సంకేతాలు

9.పునర్భలనం 

10.విద్యార్థుల భాగస్వామ్యాన్ని అభివృద్ధి చేయడం.

11.నల్లబల్ల వినియోగం

12.పాఠ్యాంశం ముగింపు

13.విద్యార్థుల సంసిద్ధత ప్రవర్తన

 1. ఉద్దీపన మార్పు నైపుణ్యం (Skill of Stimulus variation)

ముఖ్యమైన అంశాలు లేదా వాంఛనీయమైన ప్రవర్తనలు

 ·    ఉద్దేశ్య పూర్వకమైన కదలికలు

·     కవళికలు లేదా చేతలు

·     స్వరాన్ని మార్చటం

·     దృష్టిని కేంద్రీకరించుట

·     మాట్లాడే శైలిలో మార్పులు తీసుకుని రావడం

·     మధ్య మధ్యలో ఆపటం

·     జ్ఞానేంద్రియాల వినియోగాన్ని మార్చటం

  2. పాఠ్యాంశాన్ని ప్రవేశపెట్టడం (Skill of Introducing a lesson)

ముఖ్యమైన అంశాల లేదా వాంఛనీయమైన ప్రవర్తనలు

·  పూర్వజ్ఞానాన్ని పరిక్షించడం / విద్యార్థి అనుభవాన్ని తెలిసికోవడం

·  క్రమ పద్ధతిలో ప్రశ్నించటం

·  బోధనోపకరణాలను, పద్ధతులను సరైన రీతిలో  ఉపయోగించడం.

·  ఉన్ముఖీకరణ, రాబట్టుట

·  విద్యార్థుల సహాయంలో శీర్షికను ప్రవేశపెట్టడం.

 3. వివరించే నైపుణ్యం (Skill of Explanation)

ముఖ్యమైన అంశాలు లేదా వాంఛనీయమైన ప్రవర్తనలు

·    విద్యార్థుల అవగాహనను పరీక్షించడం.

·    ముగింపు వాక్యాలను ఇవ్వడం.

ఉదాహరణలతో వివరించే నైపుణ్యం (Skill of Illustrating with examples

·    ముఖ్యమైన అంశాలు లేదా వాంఛనీయమైన ప్రవర్తనలు

·    సరళమైన ఉదాహరణలు రూపొందించడం

·    తగిన ఉదాహరణలు రూపొందించడం

·    సరైన ప్రారంభ వాక్యాలు వాడటం.

·    వివరణలను అంశాలను పూర్తి చేయడం

·    ముఖ్యమైన అంశాలను పూర్తిచేయడం

·    ధారాళంగా వివరించడం.

 4. నల్ల బల్ల ఉపయోగించే  నైపుణ్యం (Skill of using Black Board)

• అందమైన, తప్పులు లేని రాతని క్రమబద్ధంగా రాయడం.
• రాసేటప్పుడు చేతిని నిటారుగా ఉంచడం.
• విద్యార్థుల వైపు చూస్తూ రాయడం.
• నల్ల బల్లను పైనుంచి కిందకు తుడవడం
• పరిశుభ్రతను పాటించడం
•  నల్ల బల్లకు 45 ° కోణంలో నిలబడి రాయడం.